หน้าหลักสายสัมพันธ์ไทย-จีนยินดีต้อนรับสู่ประเทศไทย จับตามองประเทศจีนเกี่ยวกับองค์กร
Chinese English Thai
 
รัฐสภา

          นับตั้งแต่ปีพุทธศักราช 2475 เป็นต้นมา ประเทศไทยมีการปกครองในระบอบประชาธิปไตย มีพระมหากษัตริย์เป็นประมุขโดยมีรัฐธรรมนูญเป็นกฎหมายสูงสุดในการปกครองประเทศและเป็นหลักในการจัดระเบียบแห่งอำนาจสูงสุดของรัฐและกำหนดความสัมพันธ์ระหว่างอำนาจอธิปไตยภายใต้รูปแบบการปกครองเป็นระบบรัฐสภาโดยมีหลักสำคัญว่า "อำนาจอธิปไตย มาจากปวงชนชาวไทย" และ"พระมหากษัตริย์ผู้เป็นประมุข" ทรงใช้อำนาจนิติบัญญัติทางรัฐสภาตามบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญ
 
          รัฐธรรมนูญทุกฉบับจะบัญญัติไว้ตรงกันให้รัฐสภามีอำนาจหน้าที่ในการตรากฎหมายควบคุมการบริหารราชการแผ่นดินและการให้ความเห็นชอบในภารกิจสำคัญของประเทศ 
 
          ส่วนรัฐสภาจะมีสภาเดียว คือสภาผู้แทนราษฎร หรือมีสองสภา คือมีวุฒิสภาเพิ่มขึ้นมาอีกสภาหนึ่งและแต่ละสภาจะมีอำนาจหน้าที่และสัมพันธภาพระหว่างกันมากน้อยและแตกต่างกันเพียงใดขึ้นอยู่กับความเหมาะสมและความสอดคล้องของภาวการณ์บ้านเมืองที่ผันแปรเปลี่ยนไปในแต่ละยุคสมัย
 
          รัฐธรรมนูญของไทยเกือบทุกฉบับบัญญัติให้รัฐสภาประกอบไปด้วย 2 สภา คือวุฒิสภา และสภาผู้แทนราษฎร     ประเทศไทยได้มีการเลือกตั้งสมาชิกสภา-ผู้แทนราษฎรขึ้นเป็นครั้งแรก เมื่อวันที่ 15 พฤศจิกายน พุทธศักราช 2476 และดำเนินต่อมาเป็นระยะๆ จนถึงปัจจุบัน
 
          ส่วนวุฒิสภาของไทยมีขึ้นเป็นครั้งแรกตามบทบัญญัติในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย(ฉะบับชั่วคราว) พุทธศักราช 2490   โดยบัญญัติว่ารัฐสภาประกอบด้วยวุฒิสภาและสภาผู้แทน วุฒิสภาประกอบด้วยสมาชิกที่พระมหากษัตริย์ทรงเลือกตั้งมีจำนวนเท่ากับสมาชิกสภาผู้แทน (*รัฐธรรมนูญฉบับ พ.ศ.2540 มาตรา ๑๒๑ วุฒิสภาประกอบด้วยสมาชิกซึ่งราษฎรเลือกตั้งจำนวนสองร้อยคน)
 
โครงสร้างและอำนาจหน้าที่

          นับตั้งแต่ปีพุทธศักราช 2475 เป็นต้นมา ประเทศไทยมีการปกครองในระบอบประชาธิปไตย มีพระมหา-กษัตริย์เป็นประมุข โดยมีรัฐธรรมนูญเป็นกฎหมายสูงสุด ในการปกครองประเทศ ภายใต้รูปแบบการปกครองเป็นระบบรัฐสภา รัฐธรรมนูญทุกฉบับจะบัญญัติไว้ตรงกันให้ รัฐสภามีอำนาจหน้าที่ในการตรากฎหมาย ควบคุมการบริหารราชการแผ่นดิน และการให้ความเห็นชอบในภารกิจสำคัญของประเทศ ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยพุทธศักราช 2534 แก้ไขเพิ่มเติมโดยรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 5) พุทธศักราช 2538 ได้กำหนดให้รัฐสภาเป็นสองสภา ประกอบไปด้วย วุฒิสภาซึ่งสมาชิกมาจากการแต่งตั้ง และสภาผู้แทนราษฎรสมาชิกมาจากการเลือกตั้งโดยตรงจากราษฎร 

ประธานรัฐสภาคนปัจจุบัน คือ นายสมศักดิ์ เกียรติสุรนนท์


องค์ประกอบและที่มาของรัฐสภา

รัฐสภาของไทยส่วนใหญ่จะประกอบด้วย 2 สภา คือ สภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสภา

สภาผู้แทนราษฎร

สภาผู้แทนราษฎรถือว่าเป็นสภาที่มีความสำคัญยิ่งและถือว่าเป็นสภาหลักในการปกครองระบบประชาธิปไตย รัฐธรรมนูญถือทุกฉบับยกเว้นธรรมนูญฯ พ.ศ. 2502 ธรรมนูญฯ พ.ศ. 2515 รัฐธรรมนูญฯ พ.ศ. 2519 และธรรมนูญฯ พ.ศ. 2534 กำหนดให้มีสภาผู้แทนราษฎรทั้งสิ้น และในบรรดารัฐธรรมนูญฯ ที่กำหนดให้มีสภาผู้แทนราษฎรนั้น มีเพียง 3ฉบับที่ให้สภาผู้แทนราษฎรทำหน้าที่องค์กรนิติบัญญัติเพียงสภาเดียว คือธรรมนูญฯ 2475 รัฐธรรมนูญฯ 2475 และรัฐธรรมนูญฯ 2495 โดยกำหนดให้มีสมาชิก 2 ประเภท คือ ประเภทแต่งตั้งและเลือกตั้ง มีสิทธิหน้าที่เท่าเทียมกัน สำหรับธรรมนูญ ฯ 2475 สมัยแรกกำหนดให้มาจากแต่งตั้งทั้งหมดส่วนรัฐธรรมนูญฯ ฉบับอื่น ๆ ล้วนกำหนดให้มีวุฒิสภาคู่กับสภาผู้แทนราษฎร ส่วนรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบันกำหนดให้สมาชิกมาจากการเลือกตั้งทั้งหมด

ประธานสภาผู้แทนราษฎรคนปัจจุบัน คือ นายสมศักดิ์ เกียรติสุรนนท์
รองประธานสภาผู้แทนราษฎร คนที่ 1 คือ นายเจริญ จรรย์โกมล 
รองประธานสภาผู้แทนราษฎร คนที่ 2 คือ นายวิสุทธิ์ ไชยณรุณ 
 
วุฒิสภา

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย หลายฉบับกำหนดให้มีวุฒิสภา หรือสภาสูงควบคู่กับสภาผู้แทนราษฎร คือ รัฐธรรมนูญฯ พ.ศ.2489 รัฐธรรมนูญฯ พ.ศ. 2490 รัฐธรรมนูญฯ พ.ศ. 2492 รัฐธรรมนูญฯ 2511 รัฐธรรมนูญฯ พ.ศ. 2517 รัฐธรรมนูญฯ พ.ศ. 2521 รัฐธรรมนูญฯ พ.ศ. 2534 และรัฐธรรมนูญฯ พ.ศ. 2540 อนึ่ง สำหรับรัฐธรรมนูญฯ พ.ศ. 2489 เรียกสภาสูงว่าพฤฒิสภา ส่วนฉบับอื่น ๆ เรียกวุฒิสภา

การกำหนดให้มีสภาสูงหรือวุฒิสภานั้นโดยหลักการก็เพื่อให้มีการ “กลั่นกรอง” งานของสภาล่างหรือสภาผู้แทนราษฎรให้เป็นไปด้วยความประณีตและรอบคออบ เพื่อวัตถุประสงค์ดังกล่าวสภาสูงจึงต้องประกอบด้วยสมาชิกผู้ทรงคุณวุฒิสูง มีประสบการณ์มาก (ธานินทร์ 2519 : 11) อย่างไรก็ตามในอดีตวุฒิสภามักถูกมองว่าเป็นเครื่องมือของฝ่ายบริหารหรือพลังของรัฐบาลที่จะถ่างดุลกับพลังของสภาผู้แทนราษฎร ทั้งนี้เพราะรัฐธรรมนูญที่กำหนดให้มีวุฒิสภา มักจะกำหนดให้นายกรัฐมนตรีเป็นผู้มีอำนาจหน้าที่ในการเสนอชื่อผู้ที่สมควรได้รับการแต่งตั้งให้เป็นสมาชิกวุฒิสภาผู้ที่ได้รับการแต่งตั้งจึงเป็นผู้ที่นายกรัฐมนตรีไว้วางใจ และสมาชิกวุฒิสภาที่ได้รับการเสนอชื่อแต่งตั้งก็ย่อมกริ่งเกรง และเอื้ออำนวยประโยชน์แก่นายกรัฐมนตรีผู้เสนอแต่งตั้งตนในกิจการอันควร จะมีเพียงรัฐธรรมนูญฯ 2489 เท่านั้นที่กำหนดไว้ในบทเฉพาะกาลให้สมาชิกสภาผู้แทนในขณะนั้นเป็นผู้เลือกตั้งวุฒิสภาสมาชิก และรัฐธรรมนูญฯ 2492 กำหนดให้ประธานองคมนตรีเป็นผู้รับสนองพระบรมราชโองการ

ประธานวุฒิสภาและรองประธานรัฐสภาคนปัจจุบัน คือ พลเอก ธีรเดช มีเพียร

รองประธานวุฒิสภา คนที่ 1 คือ นายนิคม ไวยรัชพานิช
รองประธานวุฒิสภา คนที่ 2 คือ นางพรทิพย์ โล่ห์วีระ จันทร์รัตนปรีดา


สายสัมพันธ์ไทย-จีน | ยินดีต้อนรับสู่ประเทศไทย | จับตามองประเทศจีน | มุมผู้บริหาร | โครงสร้างเว็บไซต์ | เว็บไซต์แนะนำ   © ลิขสิทธิ์ 2556 บริษัท ศูนย์วิจัยกสิกรไทย จำกัด สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย